Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi Nedir?
İş dünyasına adım attığınızda karşınıza çıkan belirsiz süreli iş sözleşmesi gibi belgelerin içeriği geleceğinizi doğrudan etkiler.
https://www.pluxee.com.tr/blog/deneme-suresi-kac-ay-deneme-suresi-bittikten-sonra-isten-cikarma/Bu metinlerin sunduğu imkanları ve yasal sınırları kavramak çalışma hayatında daha sağlam adımlar atmanıza yardımcı olur. Haklarınızı bilmeniz ve işverenle olan bağınızı yasal bir zemine oturtmanız haklarınız açısından büyük önem taşır. Yazımızın devamında belirsiz süreli iş sözleşmesi nedir sorusunun tüm yanıtlarını görerek bu çalışma modelini tüm ayrıntılarıyla inceleyebilirsiniz.
Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi Ne Demek?
Bir iş yerinde ne kadar süre boyunca görev yapacağınızın baştan kararlaştırılmadığı durumlarda karşınıza çıkan metin sürekliliği temsil eder. Bu anlaşma türü taraflar arasında güvene dayalı ve süreklilik arz eden bir bağ kurar. İşçi ve işverenin işin bitiş tarihini net bir şekilde belirlemediği bu sistemde belirsiz süreli iş sözleşmesi ne demek sorusu bitiş çizgisi bulunmayan ucu açık bir çalışma süreci şeklinde yanıtlanır. Kanunlar nezdinde en koruyucu model olarak kabul edilen bu düzenleme sayesinde taraflar arasındaki ilişki herhangi bir süre baskısı olmadan sağlıklı bir şekilde ilerler. Sizler bu sözleşme türüyle çalışmaya başladığınızda aslında bitiş vakti öngörülmeyen bir kariyere adım atarsınız ve işten çıkarılma durumları sadece yasal gerekçelere dayandırılır.
Sözleşme Olmadan Çalışmak ve İmza Kuralları
İş hayatında her zaman ıslak imzalı bir kağıtla yola çıkılmayabilir. Bazı durumlarda sözlü anlaşmalarla veya henüz imza aşamasına gelmeden çalışma süreci başlayabilir. Aşağıdaki başlıklar altında yazılı bir metin olmasa dahi haklarınızın nasıl korunduğunu ve imza sürecindeki yasal detayları bulabilirsiniz.
Yazılı Metin Olmadan İşin Başlaması
Çalışma hayatında bazen işlerin hızı nedeniyle resmi belgelerin hazırlanması gecikebilir. Eğer taraflar arasında işin tanımı ve ücret konusunda bir uzlaşma varsa ve süre belirlenmemişse bu durum doğrudan bir belirsiz iş sözleşmesi olarak kabul edilir. Yazılı bir metin olmasa bile yasalar işçiyi koruma altına alır ve fiili çalışmayı esas kabul ederek hakların korunmasını sağlar. Bu sayede kağıt üzerinde bir belge olmasa dahi iş ilişkisinin varlığı hukuken tanınır ve tarafların sorumlulukları kendiliğinden işlemeye başlar. Sizler herhangi bir kağıda imza atmadan işe başlasanız dahi yasalar sizi bir çalışan olarak tanımlar ve tüm temel haklarınızı güvence altına alır.
Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi İmzalamazsa Ne Olur?
İşe giriş evrakları arasında yer alan metinleri imzalamak bazen çalışanlarda tereddüt yaratabilir. Ancak bir çalışan sunulan metni yani belirsiz süreli iş sözleşmesi imzalamazsa ne olur dediğinde bu durumun çalışmayı engellemediği ancak ispat yükünü zorlaştırdığı bilinir. İşveren iki ay içinde çalışma şartlarını gösteren yazılı bir belgeyi sunmakla yükümlü tutulur ve imzadan kaçınılsa bile yasal haklar baki kalır. Yine de şartların netliği için imzalı bir nüshanın bulunması her zaman daha güvenli bir yol olarak görülür. Sizler bu süreçte çekincelerinizi işverenle paylaşabilir ve metnin yasalara uygunluğunu kontrol ederek imzalayabilirsiniz. Deneme süresi ile ilgili detayları aldığımız yazımızı okuyabilirsiniz.
Hukuki Hakların Korunması
Hukuki sistemi, zayıf olan tarafı koruma prensibi üzerine inşa edildiği için belge eksikliği çalışanın aleyhine bir durum yaratmaz. İşverenler çalışma sürelerini ve ücret kalemlerini netleştiren belgeleri düzenlemekle mükelleftir. Bu süreçte şeffaflık ilkesine uyulması hem iş huzurunu artırır hem de gelecekte doğabilecek anlaşmazlıkların önüne set çeker. Sizler her durumda işe giriş tarihinizin ve aldığınız ücretin kayıt altına alındığından emin olmalısınız. Yazılı bir belgenin varlığı hem sizin hem de işverenin sorumluluklarını açıkça ortaya koyar ve profesyonel bir zemin oluşturur.
İşten Ayrılma ve Tazminat Hakları
İş hayatında yolların ayrılması durumunda takip edilmesi gereken prosedürler oldukça nettir. Belli bir bitiş vakti olmayan anlaşmalarda taraflar kanuni bildirim sürelerine uyarak belirsiz süreli iş sözleşmesi feshi işlemini gerçekleştirebilir. Bu işlem sırasında dürüstlük kuralına uygun davranılması ve geçerli nedenlerin sunulması büyük önem taşır. Eğer işten ayrılma süreci usulüne uygun yapılmazsa tarafların birbirine karşı tazminat ödeme yükümlülüğü doğar. Çalışanların en temel haklarından biri olan ve kıdemine göre hesaplanan belirsiz süreli iş sözleşmesi kıdem tazminatı hakkı da bu ayrılık sürecinde gündeme gelir. Bir yılını doldurmuş olan her emekçi yasada sayılan haller gerçekleştiğinde bu ödemeyi almaya hak kazanır. İşverenlerin bazen tek taraflı karar alması durumunda ise belirsiz süreli iş sözleşmesi işveren tarafından feshi kuralları işletilir. Bu durumda işverenin çalışana iş arama izni vermesi ve tüm yasal alacaklarını eksiksiz teslim etmesi şart koşulur. Sizler bu haklarınızı bildiğiniz sürece işten ayrılma süreçlerini çok daha soğukkanlı ve profesyonel bir şekilde yönetebilirsiniz.
Belirsiz Süreli İş Sözleşmesinin Avantajları
Çalışanlar için iş güvencesi her şeyden önce gelir. Bu çalışma modeli aslında süresi önceden belirlenmemiş bir güven anlaşması olarak nitelendirilir. Bu yapıda çalışanın işten çıkarılması ancak haklı veya geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır. Hem sosyal haklar hem de ekonomik prestij açısından bakıldığında belirsiz süreli iş sözleşmesinin avantajları çalışanı piyasada daha güçlü bir konuma yükseltir. Çalışan bu sayede banka işlemlerinde ve kredi başvurularında çok daha güvenilir bir profil çizer. Ayrılma aşamasına gelindiğinde ise tarafların birbirine tanıması gereken belirsiz süreli iş sözleşmesi ihbar süresi devreye girer. Kariyerinizdeki bu yasal korumayı Pluxee Ulaşım ile işe gidiş yolculuklarınıza, Pluxee Yemek Kartı ile de her öğle molanıza taşıyarak kurumsal aidiyetin ve konforun tadını çıkarabilirsiniz.
Sözleşmenin Kalıcı Hale Gelmesi
Bazen süreli olarak başlayan iş ilişkileri zamanla nitelik değiştirir. Eğer bir iş yerinde belirli süreli anlaşmalar üst üste yapılıyorsa belirli süreli iş sözleşmesi ne zaman belirsize döner sorusunun cevabı kanunda saklıdır. Esaslı bir neden olmadan zincirleme yapılan bu tür anlaşmalar otomatik olarak sınırsız süreli hale gelir ve işçi tüm koruyucu haklara kavuşur. Bildirim sürelerine uyulmadan yapılan ani çıkışlarda ise belirsiz süreli iş sözleşmesi ihbar tazminatı ödenmesi zorunlu hale gelir. Bu tazminat çalışanın veya işverenin mağduriyetini gidermek adına ödenen nakdi bir bedeldir. Sözleşmenin içerisinde yer alan tüm detaylar yani belirsiz süreli iş sözleşmesi maddeleri hem işçiyi hem de işvereni ortak bir paydada buluşturur. Sizler çalışma süreniz boyunca sözleşmenizin türünü takip etmeli ve yasaların size sunduğu bu dönüşüm haklarını yakından izlemelisiniz.
Belirsiz ve Belirli Süreli İş Sözleşmesi Arasındaki Farklar
Çalışma modellerini kıyaslamak hangi yasal haklara sahip olduğunuzu anlamanızı sağlar. Her iki model de iş hukukunun bir parçası olsa da sundukları güvenceler bakımından birbirlerinden ayrılır. Aşağıdaki detaylar bu iki sözleşme arasındaki temel farklılıkları ve size sağladığı korumaları anlamanızda yardımcı olacaktır.
İş Güvencesi ve Süreklilik
Belirli süreli olanlarda işin biteceği gün en baştan bellidir ve o gün geldiğinde bağ kendiliğinden kopar. Ancak belirsiz süreli iş sözleşmesi modelinde taraflar ucu açık bir yolculuğa çıkar. Bu durum çalışana çok daha güçlü bir iş güvencesi sunar çünkü işten çıkarılma süreci sadece yasada belirtilen geçerli veya haklı nedenlere dayandırılabilir. Belirli süreli olanlarda ise süre sonunda tazminat hakkı çoğu zaman doğmaz ve bu da en temel farklardan birini oluşturur.
Tazminat Koşulları ve Hukuki Statü
Hukuki süreçlerde iki modelin sunduğu parasal haklar büyük farklılık gösterir. Genel olarak belirsiz süreli iş sözleşmesi tazminat hakkı işçinin sadakati ve emeğiyle doğru orantılı olarak her yıl artar. Belirli süreli sözleşmelerde süre bitiminde ihbar tazminatı gibi kavramlar çoğu zaman gündeme gelmezken belirsiz süreli olanlarda bu ödemeler yasal birer zorunluluktur. Bu sayede belirli ve belirsiz süreli iş sözleşmesi arasındaki farklar netleşir ve çalışanın hangi durumda daha fazla korunduğu açıkça ortaya çıkar.
Cezai Şartların Geçerliliği
Sözleşme metinlerine eklenen kısıtlayıcı maddeler de türe göre değişiklik gösterebilir. Özellikle belirsiz süreli iş sözleşmesi cezai şart maddeleri sadece işçiyi bağlayan bir yapıda olamaz ve karşılıklılık ilkesine uyması gerekir. Belirli süreli olanlarda ise erken fesih durumunda çok daha ağır maddi yükümlülükler tarafların önüne gelebilir. Sizler kariyer planınızı yaparken bu detayları göz önünde bulundurmalı ve geleceğinizi en iyi koruyan seçeneklere yönelmelisiniz.